De baarmoeder is een vrouwelijk orgaan dat tussen de blaas en endeldarm. De grote van het orgaan kan tussen de 5-10 cm liggen, maar dit verschilt per persoon. Het orgaan speelt een belangrijke rol bij de voortplanting en bij de hormoonhuishouding van de vrouw. Het is echter niet van vitaal belang en kan daarom ook verwijderd worden.

 

Redenen voor verwijdering

Het verwijderen van de baarmoeder, ook wel een hysterectomie of uterusextirpatie genoemd, wordt echter niet zonder reden uitgevoerd. Redenen volgens het Vrij Universitair Medisch Centrum (VUmc) om een hysterectomie toe te passen zijn bijvoorbeeld:

 

Baarmoeder(hals)kanker

Bij baarmoeder(hals)kanker zijn er tumoren aanwezig in en rondom de baarmoederhals of de baarmoeder zelf. De lichaamscellen in de baarmoeder zijn dan veranderd waardoor ze ongecontroleerd kunnen gaan groeien. Een van de meest toegepaste methodes om te voorkomen dat de kanker zich verspreidt is het verwijderen van de baarmoeder.

Heftige menstruatieklachten

Bij heftige menstruatieklachten moet men denken aan hevige, langdurige en onregelmatige menstruaties. Buiten menstruaties kan men ook bloedverliezen, wat een reden zou kunnen zijn om de baarmoeder te verwijderen. Er wordt echter wel vaak naar een alternatief gekeken voordat men overgaat op een redelijk zware operatie als het verwijderen van de baarmoeder.

 

Myomen

Myomen zijn een ander woord voor vleesbomen. Het zijn goedaardige verdikkingen in de baarmoeder die voornamelijk te vinden zijn in de spierwand van de baarmoeder. Over het algemeen geven myomen geen klachten, in sommige gevallen een menstruatie pijnlijker maken of voor meer bloedverlies zorgen. In extreme gevallen kunnen myomen te groot worden waardoor de baarmoeder mogelijk verwijderd moet worden.

 

Baarmoederhals verzakking

Bij het verzakken van de baarmoeder kan het zijn dat deze ook de blaas en/of endeldarm verplaatst. Dit kan vervelende gevolgen hebben. Eerst zal gekeken worden of de baarmoeder op andere manieren in het lichaam gehouden kan worden. Wanneer dit niet mogelijk is dan zal de baarmoeder verwijderd moeten worden.

 

Soorten operaties

Het verwijderen van de baarmoeder kan op 3 verschillende manieren. Zo kan er een operatie plaats vinden waarbij de baarmoeder verwijderd wordt via de :

  • Vagina (vaginale uterusextirpatie)
  • Buik (Abdominale uterusextirpatie)
  • Laparoscoop (kijkbuisoperatie)

Vaginale uterusextirpatie

Een operatie waarbij de baarmoeder verwijderd wordt via de vagina is een van de minst ingrijpende operaties. Er wordt een kleine snede gemaakt in de vagina, in sommige gevallen twee. Deze operatie heeft wordt alleen toegepast als de baarmoeder niet te groot is.

 

Abdominale uterusextirpatie

Een operatie waarbij de baarmoeder verwijderd wordt via de buik is een ingrijpende operatie. Deze operatie wordt alleen toegepast als de baarmoeder te groot is voor een vaginale operatie of wanneer er sprake is van baarmoederkanker.

Wanneer de baarmoeder te groot is kan deze via een horizontale snede, bikinisnede, vlak boven het schaambeen verwijderd worden. Dit litteken is over het algemeen klein kan gewoon onzichtbaar gemaakt worden door het dragen van een onderbroek/bikini. Als de baarmoeder te groot is voor een bikinisnede zal de snede vanaf het schaambeen naar de navel gemaakt worden. Deze methode is volgens het VUmc standaard voor mensen met baarmoederkanker.

Laparoscoop

De kijkbuisoperatie wordt toegepast wanneer de vagina niet te groot is maar ook nog niet verzakt is. Er worden dan 2-4 kleine sneden gemaakt waarvan 1 vlak onder de navel. De baarmoeder wordt dan losgemaakt en kan via de vagina naar buiten gebracht worden of in kleine stukken gesneden worden en dan door de kijkbuis naar buiten gehaald worden.

 

Herstel

Het herstel van de operaties verschilt per persoon en of het in ingrijpende operatie is geweest of niet. Daarnaast zijn er nog een aantal andere factoren zoals de leeftijd, gezondheidstoestand en reden van verwijdering. Volgens de Maatschap Gynaecologie Bergen op Zoom-Rosendaal moet men rekenen op een aantal dagen blijven in het ziekenhuis en daarna 6 weken herstelperiode. Daarnaast krijgt u van het Maatschap Gynaecologie Bergen op Zoom-Rosendaal een aantal leefregels mee die uw herstelperiode moeten verkorten.

 

Samenvatting

  • De redenen voor verwijdering kunnen verschillen, bijvoorbeeld:
    • Baarmoederkanker
    • Myomen (Vleesbomen)
    • Heftige menstruaties
    • Baarmoederverzakking
    • Het verwijderen van de baarmoeder kan op verschillende manieren, bijvoorbeeld:
      • Via de vagina (vaginale uterusextirpatie)
      • Via de buik (Abdominale uterusextirpatie)
      • Via de laparoscoop (kijkbuisoperatie)
      • Herstel van de operatie hangt van verschillende factoren af, waaronder de reden van verwijdering, gezondheidstoestand van de persoon en leeftijd.